CC Cardiol Croat Cardiologia Croatica Cardiol. Croat. 1848-543X 1848-5448 Croatian Cardiac Society CC_12(3)_44 10.15836/ccar2017.44 Extended Abstract Risk factors for development of cardiovascular diseases in rheumatoid arthritis http://orcid.org/0000-0002-2358-5633BijedićAmira1http://orcid.org/0000-0003-1220-9277BijedićIrma1BijedićSuad2http://orcid.org/0000-0002-8565-776XKušljugićZumreta1http://orcid.org/0000-0003-1496-9309LončarDaniela1 Javna zdravstvena ustanova Univerzitski klinički centar TuzlaTuzla, Bosna i Hercegovina Javna zdravstvena ustanova Dom zdravlja “Dr Mustafa Šehović“, Tuzla, Bosna i Hercegovina Public Health Institution University Clinical Center Tuzla, Tuzla, Bosnia and Herzegovina Public Health Institution Health Center Tuzla, Tuzla, Bosnia and Herzegovina Address for correspondence: Amira Bijedić, Meše Selimovica 23, 75000 Tuzla, Bosnia and Herzegovina. / Phone: +38761811784 / E-mail: amira_bijedic@yahoo.com 032017 12 3 44 44 0402201728022017 2017 Croatian Cardiac Society Keywords: rheumatoid arthritisarterial hypertensioninflammation

Uvod: Porast morbiditeta i mortaliteta od kardiovaskularnih bolesti (KVB) zbog razvoja ateroskleroze opisan je kod nekih autoimunih bolesti kao što je reumatoidni artritis. Postojanje tradicionalnih čimbenika rizika za kardiovaskularne bolesti često je zastupljeno kod bolesnika s reumatoidnim artritisom, ali ne može objasniti povećan razvoj kardiovaskularnih bolesti kod bolesnika s reumatoidnim artritisom. Smatra se da je reumatoidni artritis udružen s povećanim rizikom za razvoj kardiovaskularne bolesti jer kronična sistemska upala predstavlja čimbenik rizika za razvoj kardiovaskularnih bolesti isto kao i hipertenzija, šećerna bolest ili dislipidemija. Ekstrazglobne manifestacije kod reumatoidnog artritisa povezane sa povećanim kardiovaskularnim mortalitetom upućuju na ulogu sistemske nekontrolirane upale u ubrzanom razvoju ateroskleroze. Cilj istraživanja je bio utvrditi učestalost tradicionalnih i netradicionalnih čimbenika rizika za razvoj kardiovaskularnih bolesti kod bolesnika sa reumatoidnim artritisom.

Pacijenti i metode: Kod 50 bolesnika sa reumatoidnim artritisom određene su vrijednosti sedimentacije eritrocita (SE), C reaktivnog proteina (CRP), fibrinogena, kolesterola, triglicerida, arterijskog tlaka, reuma faktora (RF), šećera u krvi, spolna distribucija, godine života, vrijednost prema DAS 28 ljestvici.

Rezultati: U ispitivanoj grupi srednja životna dob je bila 63,4 godine, postotak ženskog spola je bio 80%, SE u prvom satu je 60,1 mm, CRP 31,2 mg/l; kolesterol 5,41 mmol/l; trigliceridi 2,76 mmol/l; RF 276; fibrinogen 5,12 g/l; glukoza 6,8 mmol/l, arterijski tlak 140/90 mmHg; vrijednost prema DAS 28 ljestvici 6,4.

Zaključak: Povišeni parametri upale, kao što su CRP, fibrinogen i RF, bili su viši što je bila viša aktivnost bolesti prema DAS 28 score. Kod bolesnika sa povišenim vrijednosti prema DAS 28 ljestvici bili su povišeni i tradicionalni čimbenici rizika za razvoj KVB kod bolesnika sa reumatoidnim artritisom.